Rok 2025 przynosi ważne zmiany w rozliczeniach ryczałtowców. Nowe progi przychodowe i podwyższone stawki składki zdrowotnej oznaczają realne konsekwencje dla portfela przedsiębiorcy. Nieprawidłowe wyliczenie składki może skutkować niedopłatą, karami i odsetkami. W artykule przedstawiamy najnowsze zasady, aktualne stawki i sposób odliczenia ZUS w ryczałcie. Sprawdź, jak działa składka zdrowotna w 2025 roku i jak uniknąć błędów.

Jak działa składka zdrowotna w ryczałcie i co się zmienia w 2025 roku?

Od 2022 roku składka zdrowotna w ryczałcie zależy od wysokości rocznego przychodu, a nie – jak wcześniej – od stałej podstawy wymiaru. Dla przedsiębiorców oznacza to konieczność monitorowania przychodów i dostosowywania wysokości składki do aktualnych progów. W 2025 roku nadal obowiązuje ta sama zasada, jednak zmieniają się:

  • wysokość podstaw do naliczenia składki w każdym z progów przychodowych,
  • kwoty miesięcznych składek,
  • zasady zgłaszania zmian w przypadku przekroczenia progu,
  • sposób i zakres możliwego odliczenia składki od przychodu.

Domyślną metodą ustalania składki zdrowotnej jest bieżące monitorowanie przychodu i aktualizacja składki po przekroczeniu progów. Przedsiębiorca ma jednak możliwość skorzystania z uproszczonej metody – pod warunkiem spełnienia określonych kryteriów.

Aby zastosować uproszczoną metodę ustalania składki na podstawie przychodu z roku poprzedniego, konieczne jest prowadzenie działalności gospodarczej przez cały poprzedni rok kalendarzowy, bez przerw i zawieszeń. Nawet jednorazowe zawieszenie działalności wyklucza możliwość skorzystania z tej opcji.

W przypadku wyboru uproszczonej metody, przedsiębiorca ustala miesięczną podstawę wymiaru składki na podstawie przychodu z poprzedniego roku, pomniejszonego o zapłacone składki emerytalne, rentowe, chorobowe, wypadkowe, jeśli nie zostały one zaliczone do kosztów ani odliczone od dochodu. Tak ustalona podstawa obowiązuje przez cały rok kalendarzowy.

Składka zdrowotna 2025 – najważniejsze zmiany

Najważniejszą zmianą w 2025 roku jest aktualizacja podstaw naliczania składki dla każdego z progów przychodowych, od których zależy wysokość miesięcznej składki zdrowotnej na ryczałcie. Składka zdrowotna ryczałt w 2025 roku opiera się o trzy przedziały przychodów, ale zmieniono wysokość podstaw, od których liczy się składkę, co bezpośrednio przekłada się na większe miesięczne obciążenia – zwłaszcza dla przedsiębiorców przekraczających pierwszy próg.

Przypominamy, że przeciętne wynagrodzenia za IV kwartał 2024 roku wynosi 8 549,18 zł. Z tego wynika, że:

Roczny przychód w 2024 rokuPodstawa wymiaru składki (miesięczna)Składka zdrowotna (9%)
do 60 000 zł 5 129,51 zł × 60% = 3 077,71 zł461,66 zł
60 001 zł – 300 000 zł8 549,18 zł769,43 zł
powyżej 300 000 zł8 549,18 zł × 180% = 15 388,52 zł1 384,97 zł

Ponadto, nadal obowiązuje zasada, że wysokość składki jest niezależna od ponoszonych kosztów czy rzeczywistego dochodu – co w przypadku ryczałtu może być szczególnie dotkliwe. Dla wielu przedsiębiorców istotna będzie także informacja, że w 2025 roku nadal można odliczyć zapłaconą składkę zdrowotną od przychodu – jednak tylko do określonego limitu.

Odliczanie składki zdrowotnej w ryczałcie – co można odliczyć?

W 2025 roku przedsiębiorcy rozliczający się ryczałtem mogą odliczyć od przychodu 50% zapłaconej składki zdrowotnej – niezależnie od progu przychodowego. Odliczenia dokonuje się w miesiącu zapłaty składki lub w jednym z kolejnych miesięcy tego samego roku podatkowego. Warto mieć na uwadze, że:

  • nie można odliczać składki, która została zaliczona do kosztów uzyskania przychodu lub odliczona w inny sposób,
  • brak zapłaty składki w terminie uniemożliwia jej odliczenie za dany miesiąc.

Odliczenie 50% składki zdrowotnej wpływa bezpośrednio na zmniejszenie podstawy opodatkowania i – co za tym idzie – obniżenie należnego ryczałtu.

Przeczytaj także nasz artykuł: Co można odliczyć na ryczałcie? 

Jak obliczyć składkę zdrowotną – krok po kroku

Metoda bieżąca

KROK 1: Zlicz narastająco swój przychód od początku 2025 roku

Na koniec każdego miesiąca oblicz sumę przychodów od stycznia do danego miesiąca włącznie (np. do marca – suma ze stycznia, lutego i marca).

KROK 2: Wylicz miesięczną wysokość składki i możliwe odliczenie

Pamiętaj, że możesz odliczyć 50% zapłaconej składki od przychodu.

KROK 3: W przypadku przekroczenia progu – dokonaj wyrównania w rozliczeniu rocznym

Jeśli po przeliczeniu okaże się, że przekroczyłeś próg, musisz nie tylko zacząć płacić wyższą składkę, ale też w rocznym rozliczeniu składki wyrównać różnicę wstecznie – od stycznia 2025.

Metoda uproszczona

KROK 1: Ustal roczny przychód z 2024 roku

Jeśli prowadzisz działalność cały rok bez przerw, możesz skorzystać z metody uproszczonej. Zsumuj wartość przychodów z Ewidencji Przychodów za cały 2024 rok.

KROK 2: Określ próg przychodowy

  • do 60 000 zł – próg I
  • 60 001 zł – 300 000 zł – próg II
  • powyżej 300 000 zł – próg III

KROK 3: Sprawdź składkę zdrowotną dla danego progu

Posłuż się tabelą powyżej, by ustalić odpowiednią miesięczną stawkę.

KROK 4: Wylicz miesięczną wysokość składki i możliwe odliczenie

Pamiętaj, że możesz odliczyć 50% zapłaconej składki od przychodu.

KROK 5: Pilnuj przekroczenia progu - w rozliczeniu rocznym

W przypadku zwiększenia przychodów w bieżącym roku ponad zeszłoroczny próg przyjęty do stosowania, obowiązkowo musisz to wykazać w rocznym rozliczeniu składki zdrowotnej  i wyrównać niedopłatę od początku roku.

Przykłady – jak obliczyć ZUS od ryczałtu w 2025 roku?

Przykład 1. 

Przedsiębiorca rozpoczął działalność 1 stycznia 2025 roku i nie spełnia warunków do zastosowania metody uproszczonej. Do końca czerwca osiągnął przychód w wysokości 145 000 zł, co oznacza, że znajduje się w II progu składki zdrowotnej.

  • Miesięczna składka zdrowotna: 769,43 zł
  • Kwota odliczenia: 50% × 769,43 zł = 384,72 zł
  • Odliczenie za pół roku: 384,72 zł × 6 = 2 308,32 zł
  • Przy stawce ryczałtu 12% oszczędność podatkowa wynosi: 2 308,32 × 12% = 276,99 zł

Dodatkowo, jeśli w pierwszych miesiącach 2025 roku opłacał niższą składkę (np. według I progu), zobowiązany będzie w rozliczeniu rocznym do wyrównania różnicy za cały okres od stycznia – wstecznie.

Przykład 2.

Przedsiębiorczyni przez cały ubiegły rok prowadziła działalność. W 2024 roku uzyskała przychód w wysokości 120 000 zł. Oznacza to, że w 2025 roku znajduje się w II progu.

  • Miesięczna składka zdrowotna: 769,43 zł
  • Kwota odliczenia: 50% × 769,43 zł = 384,72 zł
  • Roczne odliczenie: 384,72 zł × 12 = 4 616,64 zł
  • Przy stawce ryczałtu 12% i takich samych przychodach jak w roku 2024 oszczędność podatkowa wynosi: 4 616,64 × 12% = 553,99 zł

Jak widać, odliczenie części składki zdrowotnej może przynieść realne oszczędności podatkowe – o ile przedsiębiorca zna obowiązujące zasady i korzysta z dostępnych możliwości optymalizacji.

Jak Podatkomat może pomóc w rozliczeniu składki zdrowotnej?

Prawidłowe ustalenie progu przychodowego, właściwe naliczenie składki zdrowotnej i terminowe zgłoszenie zmian do ZUS wymagają znajomości aktualnych przepisów i uważnego monitorowania danych. Podatkomat wspiera przedsiębiorców na każdym etapie tego procesu.
To kompleksowe narzędzie dla osób na ryczałcie, które chcą oszczędzać czas, unikać kar i mieć pełną kontrolę nad zobowiązaniami wobec ZUS. Chcesz uniknąć błędów w składkach i zoptymalizować swoje rozliczenia? Sprawdź, co może dla Ciebie zrobić Podatkomat – zautomatyzuj księgowość i śpij spokojnie.

Najnowsze wpisy na naszym blogu